Σημαντικές αλλαγές στον χειρισμό παλαιών φορολογικών υποθέσεων φέρνει απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας, η οποία επηρεάζει ελέγχους, καταλογισμούς φόρων και πρόστιμα που αφορούν την περίοδο από το 2012 έως και το 2017.
Με νέα εγκύκλιο, η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) παρέχει οδηγίες στις φορολογικές υπηρεσίες για την εφαρμογή της απόφασης 1246/2026 του Συμβουλίου της Επικρατείας, η οποία αλλάζει τα δεδομένα για συγκεκριμένες εκκρεμείς υποθέσεις φοροδιαφυγής.
Η εξέλιξη αυτή μπορεί να οδηγήσει στην ολοκλήρωση φορολογικών ελέγχων χωρίς την επιβολή πρόσθετων φόρων και προστίμων. Ωστόσο, δεν σημαίνει ότι διαγράφονται αυτομάτως όλες οι παλιές οφειλές.
Τι αποφάσισε το Συμβούλιο της Επικρατείας
Στο επίκεντρο βρίσκεται η δεκαετής προθεσμία παραγραφής που είχε προβλεφθεί με μεταβατική διάταξη του νόμου 4646/2019 για συγκεκριμένες υποθέσεις φοροδιαφυγής.
Το Συμβούλιο της Επικρατείας έκρινε ότι η αναδρομική επέκταση της περιόδου παραγραφής αντίκειται στο Σύνταγμα, καθώς παραβιάζει τις αρχές της ασφάλειας δικαίου.
Παράλληλα, κρίθηκε ανίσχυρη και προηγούμενη διάταξη που προέβλεπε εικοσαετή παραγραφή σε περιπτώσεις φοροδιαφυγής, λόγω αντίθεσης με την αρχή της αναλογικότητας.
Η απόφαση δημιουργεί νέα δεδομένα για φορολογουμένους και επιχειρήσεις που εξακολουθούν να έχουν ανοιχτές υποθέσεις προηγούμενων ετών.
Ποιες φορολογικές χρήσεις επηρεάζονται
Οι οδηγίες της ΑΑΔΕ αφορούν συγκεκριμένα τις χρήσεις 2012 και 2013, καθώς και τα φορολογικά έτη 2014, 2015, 2016 και 2017.
Για τις χρήσεις 2012 και 2013 και το φορολογικό έτος 2014, διευκρινίζεται ότι το δικαίωμα κοινοποίησης πράξεων καταλογισμού, όταν βασίζεται στη συγκεκριμένη μεταβατική διάταξη, έχει ήδη παραγραφεί.
Για τα φορολογικά έτη 2015, 2016 και 2017, οι αρμόδιες υπηρεσίες καλούνται να μην προχωρούν στην έκδοση ή κοινοποίηση νέων πράξεων διορθωτικού προσδιορισμού φόρου και επιβολής προστίμων που στηρίζονται στην ίδια ρύθμιση.
Αυτό σημαίνει, για παράδειγμα, ότι μια επιχείρηση που ελέγχεται για εισοδήματα του 2016 ενδέχεται να απαλλαγεί από νέο καταλογισμό, εφόσον ο έλεγχος βασίζεται αποκλειστικά στην προθεσμία που κρίθηκε αντισυνταγματική.
Τι θα γίνει με τους ελέγχους που βρίσκονται σε εξέλιξη
Η εγκύκλιος καθορίζει επίσης τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να αντιμετωπιστούν οι εκκρεμείς υποθέσεις.
Στις περιπτώσεις όπου έχει εκδοθεί προσωρινός προσδιορισμός φόρου ή έχει κοινοποιηθεί σημείωμα διαπιστώσεων, αλλά δεν έχει ολοκληρωθεί ο καταλογισμός, προβλέπεται η σύνταξη σημειώματος περάτωσης του ελέγχου.
Αν έχει ήδη εκδοθεί οριστική πράξη καταλογισμού, αλλά δεν έχει κοινοποιηθεί στον φορολογούμενο, η πράξη παραμένει στον φάκελο χωρίς να μπορεί να κοινοποιηθεί λόγω παραγραφής.
Ο ενδιαφερόμενος ενημερώνεται ηλεκτρονικά για την ολοκλήρωση της διαδικασίας.
Ωστόσο, η παραγραφή εξετάζεται με βάση τις προϋποθέσεις κάθε υπόθεσης και δεν συνεπάγεται τη γενική ακύρωση όλων των φορολογικών ελέγχων της συγκεκριμένης περιόδου.
Δείτε επίσης:
- Στον Δήμο Μετεώρων κλιμάκιο του ΠΑΣΟΚ – Ποια στελέχη έρχονται και πού θα πραγματοποιήσουν επισκέψεις
- Μικρή ανάσα για τους οδηγούς στα Τρίκαλα – Πόσο πωλείται πλέον η βενζίνη στα πρατήρια
- Κιτ επιβίωσης 72 ωρών: Τι ζητά η Ευρωπαϊκή Ένωση από τους πολίτες και γιατί προκλήθηκε ανησυχία
- Άγχος: 5 πράγματα που πιστεύουμε ότι βοηθούν, αλλά μπορεί να κάνουν τα πράγματα χειρότερα
- Εφορία: Τέλος σε παλιούς φορολογικούς ελέγχους και πρόστιμα – Ποιες χρονιές αφορά η νέα απόφαση
Τι ισχύει για υποθέσεις φοροδιαφυγής
Μια ιδιαίτερα σημαντική διευκρίνιση αφορά τις ποινικές συνέπειες.
Η αδυναμία της Εφορίας να επιβάλει φόρους ή πρόστιμα λόγω παραγραφής δεν αποκλείει την υποβολή μηνυτήριας αναφοράς για φοροδιαφυγή.
Εφόσον έχουν εκδοθεί οι προβλεπόμενες οριστικές πράξεις και συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις, οι φορολογικές αρχές εξακολουθούν να έχουν υποχρέωση ενημέρωσης των εισαγγελικών αρχών.
Αυτό αφορά, μεταξύ άλλων, συγκεκριμένες περιπτώσεις εικονικών τιμολογίων και παραποίησης φορολογικών παραστατικών.
Επιπλέον, για υποθέσεις που συνδέονται με πιθανή νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, προβλέπεται υπό προϋποθέσεις ενημέρωση της αρμόδιας Αρχής.
Η υποβολή μηνυτήριας αναφοράς δεν συνεπάγεται αυτομάτως ποινική δίωξη ή καταδίκη.
Επιστρέφονται χρήματα από φόρους και πρόστιμα που έχουν πληρωθεί;
Ένα από τα βασικά ερωτήματα αφορά τους φορολογουμένους που έχουν ήδη καταβάλει ποσά για παλαιότερες υποθέσεις.
Η ΑΑΔΕ ξεκαθαρίζει ότι η νέα απόφαση δεν οδηγεί σε αυτόματη επιστροφή χρημάτων ούτε σε άμεση διαγραφή βεβαιωμένων οφειλών.
Για να επιστραφούν ποσά που έχουν καταβληθεί ή να ακυρωθούν καταλογισμοί που έχουν ήδη πραγματοποιηθεί, απαιτείται ακύρωση ή τροποποίηση των σχετικών πράξεων από τη Διεύθυνση Επίλυσης Διαφορών ή τα αρμόδια διοικητικά δικαστήρια.
Επομένως, κάποιος που έχει πληρώσει πρόστιμο για παλαιότερη φορολογική χρήση δεν αποκτά αυτομάτως δικαίωμα επιστροφής των χρημάτων του.
Τι πρέπει να προσέξουν οι φορολογούμενοι
Η απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας και οι νέες οδηγίες της ΑΑΔΕ μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά την εξέλιξη παλαιών φορολογικών υποθέσεων.
Καθοριστικό ρόλο έχουν το φορολογικό έτος που ελέγχεται, η νομική βάση του καταλογισμού και το στάδιο στο οποίο βρίσκεται η διαδικασία.
Για επιχειρήσεις και φυσικά πρόσωπα με εκκρεμείς ελέγχους της περιόδου 2012-2017, είναι σημαντικό να εξεταστεί αν η συγκεκριμένη απόφαση επηρεάζει την υπόθεσή τους.
Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι η Εφορία χάνει πλέον τη δυνατότητα επιβολής φόρων και προστίμων σε ορισμένες παλιές υποθέσεις, χωρίς όμως αυτό να σημαίνει γενική διαγραφή οφειλών ή απαλλαγή από κάθε πιθανή ποινική ευθύνη.
