Ο τραγικός θάνατος του 15χρονου στην Καρίτσα έφερε μέσα σε λίγες ώρες στο προσκήνιο τους χρόνους του ΕΚΑΒ, τα ασθενοφόρα των Κέντρων Υγείας και τελικά ένα ζήτημα που αφορά ολόκληρη την περιφέρεια του νομού Λάρισας. Τι δυνατότητες υπάρχουν όταν ένα σοβαρό περιστατικό συμβεί την ώρα που τα πλησιέστερα ασθενοφόρα έχουν ήδη κληθεί αλλού;
Η ανακοίνωση της 5ης ΥΠΕ περιγράφει με ακρίβεια τι συνέβη το βράδυ της Κυριακής. Το Κέντρο Επιχειρήσεων του ΕΚΑΒ ενημερώθηκε στις 21.05 για το επείγον περιστατικό στην Καρίτσα. Εκείνη την ώρα τα ασθενοφόρα των Κέντρων Υγείας Αγιάς και Γόννων, που σύμφωνα με την ΥΠΕ διαθέτουν πληρώματα και καλύπτουν την περιοχή σε 24ωρη βάση, εκτελούσαν άλλες διακομιδές. Το ένα κατευθυνόταν προς το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Λάρισας και το άλλο προς το Συκούριο.
Για την Καρίτσα ξεκίνησε τελικά Κινητή Μονάδα του ΕΚΑΒ από τη Λάρισα. Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση, έφθασε στις 21.50, δηλαδή 45 λεπτά μετά την κλήση. Οι διασώστες παρέλαβαν τον 15χρονο χωρίς σφυγμό και αναπνοή και ακολούθησε η διακομιδή του στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο, όπου έφθασε στις 23.39 και βεβαιώθηκε ο θάνατός του.
Η συγκεκριμένη χρονική αλληλουχία δεν απαντά από μόνη της στο ερώτημα εάν ένας διαφορετικός χρόνος άφιξης θα μπορούσε να αλλάξει την έκβαση. Τα αίτια του θανάτου διερευνώνται ιατροδικαστικά και εργαστηριακά και οποιαδήποτε τέτοια σύνδεση απαιτεί ιατρική τεκμηρίωση. Αποκαλύπτει όμως με πολύ καθαρό τρόπο ένα πρακτικό πρόβλημα.
Η Αγιά είχε ασθενοφόρο, αλλά βρισκόταν σε διακομιδή. Οι Γόννοι είχαν επίσης ασθενοφόρο, το οποίο εξυπηρετούσε άλλο περιστατικό. Η επόμενη λύση βρέθηκε στη Λάρισα. Για έναν κάτοικο μιας απομακρυσμένης περιοχής αυτό σημαίνει ότι ο χρόνος επέμβασης σε ένα νέο συμβάν μπορεί να εξαρτηθεί όχι μόνο από την απόσταση από το πλησιέστερο Κέντρο Υγείας, αλλά και από το τι συμβαίνει την ίδια στιγμή σε ολόκληρη την περιοχή.
Η ίδια η 5η ΥΠΕ στην ανακοίνωσή της δίνει ως εκτιμώμενο χρόνο διαδρομής προς την Καρίτσα περίπου 50 λεπτά από την Αγιά, 47 λεπτά από τους Γόννους και 55 λεπτά από τη Λάρισα. Εδώ βρίσκεται και το ερώτημα που ξεπερνά πλέον το συγκεκριμένο περιστατικό. Πόσες μονάδες μπορούν να επιχειρούν ταυτόχρονα στην ύπαιθρο της Λάρισας; Τι συμβαίνει όταν το ασθενοφόρο ενός Κέντρου Υγείας φύγει για διακομιδή προς κάποιο από τα δύο νοσοκομεία της πόλης και στο μεταξύ προκύψει δεύτερη κλήση στην περιοχή ευθύνης του; Πόσο συχνά χρειάζεται να κινηθεί ασθενοφόρο από τη Λάρισα για να καλύψει τέτοιο κενό; Πόσα οχήματα υπάρχουν και, κυρίως, πόσα μπορούν να βγουν ταυτόχρονα στον δρόμο με πλήρωμα;
Η συζήτηση ανοίγει σε μια ιδιαίτερη χρονική συγκυρία για την υγεία στη Λάρισα. Μόλις την περασμένη Τετάρτη, 16 Σεπτεμβρίου, ο υπουργός Υγείας κ. Άδωνις Γεωργιάδης πραγματοποίησε διαδοχικές επισκέψεις και εγκαίνια σε δομές του νομού. Στους Γόννους εγκαινιάστηκε το πλήρως ανακαινισμένο Κέντρο Υγείας, έργο προϋπολογισμού 1,4 εκατ. ευρώ. Ακολούθησαν τα νέα Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρισας, η Παιδιατρική Κλινική και η Μονάδα Μεταμόσχευσης Μυελού των Οστών στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο και, αργότερα την ίδια ημέρα, το αναβαθμισμένο Κέντρο Υγείας Τυρνάβου.
Στο Γενικό Νοσοκομείο ο κ. Γεωργιάδης είχε χαρακτηρίσει τα ΤΕΠ «καρδιά ενός νοσοκομείου», υπογραμμίζοντας τις επενδύσεις που έγιναν ώστε το προσωπικό να μπορεί να εργάζεται σε καλύτερες συνθήκες. Στο Πανεπιστημιακό έκανε λόγο για σημαντική πρόοδο των υγειονομικών υπηρεσιών στη Θεσσαλία τα τελευταία τρία χρόνια.
Οι νέες υποδομές αποτελούν ένα κομμάτι της λειτουργίας του συστήματος. Στην Καρίτσα, το βράδυ της Κυριακής, δοκιμάστηκε ένα άλλο: Η δυνατότητα να βρεθεί άμεσα διαθέσιμο πλήρωμα και όχημα όταν δύο γειτονικές μονάδες ήταν ήδη απασχολημένες. Αυτό είναι και το στοιχείο που αξίζει πλέον να αποτυπωθεί με αριθμούς.
Πόσα ασθενοφόρα διαθέτουν σήμερα τα Κέντρα Υγείας Αγιάς, Γόννων, Τυρνάβου και Φαρσάλων; Πόσα βρίσκονται καθημερινά σε πραγματική επιχειρησιακή ετοιμότητα; Πόσα πληρώματα απαιτούνται για να υπάρχει δεύτερο όχημα σε βάρδια; Πόση ώρα μένει εκτός της περιοχής ευθύνης του ένα ασθενοφόρο όταν χρειάζεται να μεταφέρει ασθενή μέχρι τη Λάρισα και να επιστρέψει;
Η περίπτωση της Καρίτσας έδειξε στην πράξη τι μπορεί να συμβεί μέσα σε εκείνο το χρονικό διάστημα. Δύο ασθενοφόρα υπήρχαν. Δύο διαφορετικά περιστατικά τα είχαν ήδη βγάλει στον δρόμο. Στην επόμενη κλήση όμως, η διαδρομή προς ένα χωριό της ανατολικής πλευράς του νομού ξεκίνησε από τη Λάρισα. Έχουν πολλά ακόμη να γίνουν στο Εθνικό Σύστημα Υγείας, για να νιώθουν ασφαλείς όχι μόνον οι κατοικούντες στα αστικά κέντρα, αλλά κι εκείνοι που επιμένουν να ζουν μακριά από αυτά…
Α.Ρ.
